PN-EN ISO 14644-1:2016-03 - ISO 14644 Część 1: Klasyfikacja czystości powietrza na podstawie stężenia cząstek

Inne oznaczenia normy: EN ISO 14644-1:2015, ISO 14644-1:2015

Wstęp

W roku 2015 międzynarodowy komitet ISO przyjął zmiany w normie ISO 14644-1 dotyczącej kwalifikacji pomieszczeń i stref czystych. Zmiany te zostały wprowadzone w Polsce z początkiem roku 2016 przez normę PN-EN ISO 14644-1:2016-03. Przyjęta wersja normy modyfikuje ilość punktów pomiarowych w strefie czystej i pozwala traktować każdy punkt pomiarowy z 95% ufnością, że co najmniej 90% powierzchni pomieszczenia lub strefy czystej będzie spełniało maksymalne limity dla danej klasy czystości powietrza.

Punkty pomiaru wybierane są na zasadzie określenia reprezentatywności a przy ich wyborze należy wziąć pod uwagę takie cechy, jak czystość pomieszczenia lub układ stref czystych, rozmieszczenie urządzeń i przepływ powietrza.

Pomieszczenia czyste mogą również być charakteryzowane również na podstawie czystości powietrza pod względem stężenia związków chemicznych. Związki te mogą być monitorowane i klasa lub ich poziom może zostać określony wraz z klasyfikacją czystości ISO. Określenie poziomu tych związków nie wystarczy samo w sobie do określenia klasy pomieszczenia czystego lub strefy czystej.

Ta część normy ISO 14644 określa klasyfikację powietrza pomieszczeń i stref czystych na podstawie pomiaru cząsteczek zawieszonych w powietrzu. Do celów klasyfikacji stosowane są wyłącznie progi wielkości cząstek (dolne limity) w zakresie od 0,1µm do 5,0µm. W celu wykonania kwalifikacji pomieszczeń lub stref czystych w określonych punktach pomiarowych, stosowane są dyskretne liczniki cząstek w powietrzu oparte na zasadzie rozproszenia światła (ang. light scattering discrete airborne particle counters - LSAPC). Specyfikacje liczników cząstek w powietrzu zostały określone w normie ISO 21501-4:2007

Klasyfikacja

Klasyfikacja pomieszczenia lub strefy czystej powinna być określona dla jednego lub więcej z trzech możliwych stanów:

  • po wybudowaniu (as-built) - stan, w którym pomieszczenie cleanroom lub strefa czysta jest kompletna ze wszystkimi mediami, ale bez wyposażenia, mebli, materiałów lub personelu
  • w spoczynku (at-rest) - stan, w którym pomieszczenie cleanroom lub strefa czysta jest kompletna z zainstalowanym i działającym wyposażeniem, ale bez personelu
  • w trakcie pracy (operational) – stan, w którym pomieszczenie cleanroom lub strefa czysta działa w określony sposób, przy działającym sprzęcie i określonej liczbie personelu

Do określenia czystości powietrza wybierana jest jedna lub więcej niż jedna wielkość progowa w zakresie od 0,1µm do 5,0µm

Klasa czystości powietrza względem koncentracji cząstek powinna być określona przez numer klasy ISO (N). Maksymalna dozwolona liczba cząstek określana jest na podstawie tabeli przedstawionej poniżej.

Tabela limitów koncentracji cząstek w powietrzu wg  normy ISO 14644-1.

Numer klasy ISO (N)Maksymalna dozwolona koncentracja cząstek (cząstki/m3) dla cząstek większych lub równych niż rozważana wielkość przedstawiona poniżej
0,1 µm0,2 µm0,3 µm0,5 µm1 µm5 µm
110bdddde
210024b10bdde
31 00023710235bde
410 0002 3701 02035283be
5100 00023 70010 2003 520832d, e, f
61 000 000237 000102 00035 2008 320293
7ccc352 00083 2002 930
8ccc3 520 000832 00029 300
9gccc35 200 0008 320 000293 000

a Wszystkie koncentracje w tabeli są wartościami skumulowanymi.

b Koncentracje podczas kwalifikacji będą prowadziły do dużych objętości pojedynczej próbki. Możliwe jest zastosowanie próbkowania sekwencyjnego.

c Limity koncentracji w tym obszarze nie mają zastosowania z racji na bardzo wysokie koncentracje cząstek.

d Ograniczenia statystyczne i próbkowanie cząstek o niskich koncentracjach sprawia że klasyfikacja jest nieodpowiednia.

e Ograniczenia w pobierania próbek dla cząsteczek o niskim stężeniu i wielkości większej niż 1 μm powodują, że klasyfikacja dla tej wielkości cząstek jest nieodpowiednia ze względu na potencjalne straty cząstek w układzie pomiarowym.

f W celu określenia tej wielkości cząstek w powiązaniu z klasą ISO 5, można zastosować deskryptor makrocząstek M w połączeniu z co najmniej jednym innym rozmiarem cząstek.

g Ta klasa czystości jest stosowana wyłącznie w trakcie pracy

Jeżeli szukasz urządzenia, umożliwiającego klasyfikację pomieszczeń czystych zapoznaj się z naszym rozwiązaniem dla cząstek 0,3µm i większych - licznik cząstek w powietrzu Lasair III lub dla cząstek 0,1µm i większych - Lasair III-110.

Uważasz że powyższa część artykułu jest przydatna? Chcesz dowiedzieć się więcej? Skontaktuj się z nami poprzez formularz lub zostaw swój numer telefonu a oddzwonimy w najbliższym możliwym terminie.